Aanvragen ontwikkelen PREMs-vragenlijsten en -benchmarks

Zeist, 25 juli 2017 – Het Programma Kwaliteit van Zorgverzekeraars Nederland ziet patiëntervaringsmetingen als een waardevol instrument om de kwaliteit van zorg verder te verbeteren. Het is aan zorgaanbieders om deze metingen uit te voeren. Zorgaanbieders zijn opdrachtgever voor nieuwe en huidige PREM-vragenlijsten en benchmarks.

Om betere zorg voor patiënten en daarmee het gebruik van PREMs-vragenlijsten te stimuleren, kan het Programma Kwaliteit aandoeningsspecifieke, landelijke benchmarks faciliteren. In dat geval moet de benchmark tripartite gedragen worden én het moet een aandoening betreffen die onder de top 30 van aandoeningen valt, die zorgverzekeraars gezamenlijk hebben vastgesteld. Een derde belangrijke conditie voor het Programma Kwaliteit om betrokken te zijn bij een nieuwe PREMs-benchmark is dat het een doorontwikkeling betreft van een reeds generiek ontwikkelde, gevalideerde en tripartite vastgestelde PREM-vragenlijst van ZN.

Een gezamenlijk ingediend verzoek van zorgaanbieders, patiëntenorganisaties en zorgverzekeraars om zo’n doorontwikkeling te steunen, wordt voorgelegd aan de stuurgroep van het Programma Kwaliteit van ZN. Bij goedkeuring ontvangen de zorgverzekeraars ook de benchmarkgegevens. Deze worden met name ingezet ten behoeve van keuze-informatie voor verzekerden en patiënten.

Het vragen naar de ervaringen van de patiënt is gemeengoed aan het worden. Veel zorgaanbieders, patiëntenorganisaties en zorgverzekeraars zetten goede generieke CQi-, PROMs- en PREMs-vragenlijsten in om de kwaliteit van zorg te verbeteren. Zorgverzekeraars Nederland is verheugd met deze initiatieven en steunt deze door, desgevraagd, kennis en expertise te bieden zodat partijen elkaar beter of sneller vinden.

Quick Scan
Check hier of uw PREMs-benchmarkaanvraag in aanmerking komt voor beoordeling door de stuurgroep van het Programma Kwaliteit van ZN:

  1. Wordt de landelijke benchmark tripartite gedragen (zorgaanbieder, patiëntenorganisatie, zorgverzekeraar zijn betrokken en stemmen in)?
  2. Betreft het een aandoening die in de top 30 van aandoeningen valt zoals deze door zorgverzekeraars is vastgesteld?
  3. Betreft het een doorontwikkeling van de generiek ontwikkelde, gevalideerde en tripartite vastgestelde PREMs vragenlijst of benchmark?
  4. Zijn er voldoende deelnemers (N) voor deze branche/aandoening? Bijvoorbeeld N=30 voor medisch specialistische zorg.

Voor vragen kunt u contact op nemen met Wendy Verhoeven, e-mail w.verhoeven@zn.nl of telefoon 030 6988320.

ViaSana: nieuwe patiëntervaringsmeting levert veel verbeterpunten op

Zeist, 9 mei 2017 – “De patiëntervaringsmetingen met de nieuwe PREM-vragenlijsten hebben ons een beter inzicht gegeven in de kwaliteit van ons zelfstandig behandelcentrum ViaSana. Ook hebben de vragenlijsten het individuele functioneren van de medisch specialisten (IFMS) binnen onze maatschap vergelijkbaar gemaakt.” Aan het woord is dr. Servan Rooker, neurochirurg en lid van de IFMS-commissie bij ViaSana.

“We waren natuurlijk meer dan trots toen we als beste uit het onderzoek kwamen bij de pilot met de PREM-vragenlijst voor medisch specialistische zorg het afgelopen jaar. Van de 37 ziekenhuizen en zelfstandige behandelcentra scoorde ViaSana op veel vragen het hoogste cijfer”, meldt Rooker. Een PREM (Patient Reported Experience Measure) is een bij voorkeur korte vragenlijst voor de patiënt die vraagt naar de ervaringen met het zorgproces. De ervaringsvragen gaan onder andere over patiëntenparticipatie, samenwerking, nazorg, bejegening en informatie. PREM is onderdeel van het Programma Kwaliteit van Zorgverzekeraars Nederland (ZN).

Verbeteracties
“Ondanks de goede score halen wij veel verbeterpunten uit de vragenlijsten, het kan tenslotte altijd beter. Wij vragen patiënten die een 6 of lager geven, hun contactgegevens achter te laten. Wij nemen met die patiënten contact op, van hun ervaring leren wij. Daarnaast vullen wij de PREMs-vragen aan met de vraag wie de behandelend specialist is geweest en welke behandeling men heeft ondergaan. Zo kunnen wij tussen specialisten en behandelingen kwaliteitsverschillen zien. En gericht verbeteringen doorvoeren.”

App als resultaat van ervaringsmeting
Ook de antwoorden op de open vragen leiden tot verbeteringen bij ViaSana. “Zo hebben we bijvoorbeeld geleerd dat ondanks de folder en de mondelinge instructie, patiënten vaak niet meer wisten wanneer ze weer aan het werk mochten of wanneer ze bepaalde oefeningen moesten doen. De patiënt kreeg op één moment voor de operatie een dikke folder en moest daar dan maar alles in opzoeken. We hebben een app bedacht en daar de informatie van de folder in opgenomen. De app stuurt op het moment dat het van belang is, de juiste informatie. Denk bijvoorbeeld aan een pushbericht twee weken na de operatie als bepaalde oefeningen uitgevoerd mogen worden. Deze ‘patientjourney’ app is een mooi voorbeeld van kwaliteitsverbetering die uit een ervaringsmeting kan ontstaan.”

Minder tijd nodig en meer relevante antwoorden
ViaSana werkt al sinds de start van de kliniek in 2005 met patiëntervaringsmetingen en heeft van verschillende vragenlijsten gebruik gemaakt. “Net als de zorg zelf, is het goed om te zien dat ook de vragenlijsten over patiëntervaringen zich blijven ontwikkelen. De overstap van de CQI (Consumer Quality Index) naar de aandoeningspecifieke PREM-vragenlijst is bij ons ingegeven door de omvang van de CQI. Patiënten moesten meer dan 60 vragen beantwoorden terwijl wij als kliniek weinig deden met veel van deze vragen. Om de respons op patiëntervaringsmetingen zo hoog mogelijk te houden, moeten we zorgen dat patiënten niet ‘enquête-moe’ worden. De PREM-lijst, bestaande uit 15 vragen, kost de patiënt beduidend minder tijd en bevat tegelijkertijd de vragen waar wij antwoord op willen.”

Rooker ziet graag dat meer zorgaanbieders overgaan op patiëntervaringsmetingen met behulp van de PREM-vragenlijsten. “Zodat we ook de kwaliteit tussen zorginstellingen onderling kunnen vergelijken en van elkaar kunnen leren.”

Aanmelden voor PREMs
Ziekenhuizen en zelfstandige behandelcentra die ook willen deelnemen aan de PREM Medisch Specialistische Zorg en de aandoeningspecifieke benchmarks voor cataract, lage rughernia en vervangende heup-knie operatie, kunnen voor meer informatie contact opnemen met de medewerkers van het Programma Kwaliteit van Zorgverzekeraars Nederland. Contactpersoon is Suzanne van der Meulen-Arts, beleidsmedewerker Patiëntervaringsmetingen, telefoon 030 698 83 20 of email s.van.der.meulen@zn.nl. U kunt zich ook direct voor deze metingen aanmelden op deze website. Beschikt u nog niet over een inlog voor deze site, dan kunt u hiervoor contact opnemen met Maaike Spoelstra, m.spoelstra@zn.nl.

ViaSana
Zelfstandig behandelcentrum ViaSana is gespecialiseerd in verzekerde, orthopedische zorg. Met adviezen en operaties wordt een grote groep patiënten behandeld aan gewrichtsklachten. Sinds de start in 2005 voeren de specialisten inmiddels 4.000 operaties per jaar uit. Voor het verbeteren van kwaliteit van zorg maakt ViaSana gebruik van patiëntervaringsmetingen. Wie meer wil weten over de ervaringen van ViaSana met de PREM-vragenlijst kan op de site van ViaSana een korte animatiefilm bekijken.

Aanleverspecificaties benchmark PREM Farmacie beschikbaar

Zeist, 11 april 2017 – Vandaag zijn de aanleverspecificaties voor meetbureaus ten behoeve van de benchmark PREM Farmacie gepubliceerd. Ook de datum van proefaanlevering is nu bekend. Omdat 19 mei 2017 de uiterste deadline is om het databestand op te sturen, is het noodzakelijk dat meetbureaus voor 1 mei 2017 een proefbestand opleveren.

Het document beschrijft het proces van aanleveren en de bestandspecificaties voor de PREM-gegevens voor de Farmacie 2017 in het kader van een landelijk georganiseerde benchmark. De informatie in dit document is bestemd voor de meetbureaus die de PREM-gegevens namens de apotheken aanleveren. Het document is te vinden op de meetkalender en is bij de werkinstructie gevoegd.

Voor vragen kunt u contact opnemen met mevrouw M. Spoelstra, Programma Kwaliteit, Zorgverzekeraars Nederland via e-mail: m.spoelstra@zn.nl.

Patiëntervaringen meten met nieuwe PREM Medisch Specialistische Zorg

Zeist, 30 januari 2017 – Vanaf vandaag kunnen ziekenhuizen en zelfstandige behandelcentra patiëntervaringen meten met de nieuwe vragenlijst PREM Medisch Specialistische Zorg (MSZ). Voor dit jaar zijn er drie aandoeningspecifieke benchmarks geselecteerd voor de meetkalender van Zorgverzekeraars Nederland. Dit zijn Heup/knie, Cataract en Rughernia. Alle zorgaanbieders zijn uitgenodigd om aan deze metingen deel te nemen. Het streven is minimaal dertig ziekenhuizen en zelfstandige behandelcentra bij deze PREMs benchmarks te betrekken. En om zorgaanbieders te stimuleren aan de drie landelijke aandoeningspecifieke metingen deel te nemen, zal Zorgverzekeraars Nederland, bij voldoende animo, de PREM Medisch Specialistische Zorg ook generiek landelijk benchmarken.

Met deze PREM is een generieke kernset beschikbaar voor poliklinische én (dag)opname patiënten – behandeld in een ziekenhuis of behandelcentrum. Deze PREMs kan ook in een registratie naast een PROM vragenlijst worden opgenomen en continu of als puntmeting worden uitgezet. We hebben er op toegezien dat het voor de zorgaanbieder mogelijk blijft om vragen toe te voegen over bijvoorbeeld de opname. Alleen de kernset is nodig voor verantwoording en keuzeinformatie.

Verder verbeterd
Deze, toen nog PREM Ziekenhuizen genaamde, vragenlijst is in 2016 door Stichting Miletus gevalideerd en op een paar kleine punten bijgesteld en verder verbeterd [1]. Ook zijn op advies en verzoek van aanbieders mogelijkheden voor verdieping toegevoegd. Deze verdiepingsvragen zijn optioneel.

In de eerste plaats is er verdieping toegevoegd aan de PREM MSZ ten behoeve van verbeterinformatie. Hierbij wordt aan patiënten bij een suboptimaal antwoord (Nee helemaal niet OF Een beetje) gevraagd  hun antwoord toe te lichten aan de hand van voorgestructureerde antwoorden en een open tekstveld. Deze antwoorden moeten zorgaanbieders handvatten voor verbetering bieden.

Ten tweede is er verdieping toegevoegd aan de vragenlijst ten behoeve van ‘best practice’ informatie. Hierbij wordt patiënten gevraagd om bij een optimaal antwoord (Grotendeels OF Ja helemaal) hun antwoord toe te lichten aan de hand van voorgestructureerde antwoorden en een open tekstveld. Deze antwoorden moeten zorgaanbieders inzicht bieden in waar het goed gaat, en in ‘best practices’.

Validatie
Patiënten, zorgaanbieders en zorgverzekeraars zijn bij de validatie van de PREM MSZ vragenlijst betrokken geweest. Wij zijn blij dat de lijst door een aantal partijen omarmd is en dat zij zorgaanbieders stimuleren patiëntervaringen met Heup/knie, Cataract en Rughernia te meten. Wij beseffen ons dat het draagvlak voor de nieuwe PREMs-vragenlijst groter kan en blijven hierover in gesprek met betrokken partijen.

Convenant
Voor het verder verbeteren van de mogelijkheden die de PREMs vragenlijst biedt, werken we aan een convenant tussen ZN en de zorgaanbieders die meten met de PREM MSZ en de data delen voor een landelijke benchmark. In dit convenant leggen we de verantwoordelijkheden en afspraken in het samenwerkingsproces van opdrachtgeverschap tot en met oplevering en publicatie van de benchmark vast. Dit convenant moet getekend zijn voordat de data ten behoeve van de benchmark wordt geleverd. De metingen kunnen in de tussentijd natuurlijk al starten.

Programma Kwaliteit
Stichting Miletus maakt sinds 1 januari 2017 onderdeel uit van het Programma Kwaliteit van Zorgverzekeraars Nederland, www.zn.nl. Op donderdag 26 en vrijdag 27 januari hebben wij het hele meetprogramma ‘Patiëntervaringen’ en specifiek de PREM Medisch Specialistische Zorg gepresenteerd aan respectievelijk meetbureaus (download presentatie: 20170126 ZN patientervaringsmetingen 2017 meetbureaus) en zorgaanbieders (download presentatie 20170127 ZN Patientervaringsmetingen en PREM MSZ zorgaanbieders).

Voor meer informatie over de aandoeningspecifieke benchmarks kunt u contact opnemen met Suzanne van der Meulen-Arts, beleidsmedewerker Programma Kwaliteit, ZN. 030 698 83 20 / s.van.der.meulen@zn.nl.

[1] Er is 1 vraag verwijderd die hoog correleerde met een andere vraag. De vraag naar bijwerkingen van medicijnen is vanwege het grote aantal ongeldige antwoorden gespecificeerd in ‘werking van medicijnen’, de antwoordcategorie ’weet niet/n.v.t.’ is uit elkaar gehaald. De bevindingen en aanbevelingen uit de ontwikkelingsfase blijven valide, daarom wordt er niets aangepast in de tijd waarin de vragen worden gesteld.

Stichting Miletus en Programma Kwaliteit (ZN) gaan samen verder

De activiteiten van Stichting Miletus worden vanaf 1 januari 2017 ondergebracht bij het Programma Kwaliteit van Zorgverzekeraars Nederland (ZN). De zorgverzekeraars zijn ervan overtuigd dat deze stap leidt tot het versterken van elkaars activiteiten over transparantie van kwaliteit van de zorg en patiëntervaringsmetingen. “De integratie past bij de koers van ZN om patiëntervaringsmetingen de komende jaren zoveel mogelijk bij zorgverleners te beleggen”, aldus Marianne Lensink, directeur Zorg van ZN.

Stichting Miletus is het samenwerkingsverband van zorgverzekeraars voor het meten van de ervaringen van de patiënt in de zorg. De samenvoeging sluit goed aan bij de visie en missie van ZN om kwaliteit van zorg te stimuleren. Binnen het Programma Kwaliteit werken zorgverzekeraars hiervoor intensief samen, zowel met elkaar als met de verschillende organisaties uit het zorgveld. Het doel is om de kwaliteit van zorg in beeld te krijgen en toegankelijk te maken. Dit doen zij door het stimuleren van transparantie van kwaliteit voor 30 aandoeningen in de medisch specialistische zorg, de eerste lijn en de GGZ.

Tot nu toe lag binnen het Programma Kwaliteit de nadruk op het inzichtelijk maken van de uitkomsten van zorg, gerapporteerd door de behandelaar en/of door de patiënt. Met de integratie van Stichting Miletus komt hier voor patiëntervaringsmetingen een verbreding in. Daarnaast past het bij de koers van ZN om deze metingen zoveel mogelijk bij zorgverleners te beleggen. Een koers die Stichting Miletus de afgelopen jaren reeds had ingezet. Het publiceren van patiëntervaringsmetingen via Zorgprisma wordt door Vektis gecontinueerd.

Synergie

Er ontstaat door de integratie van Stichting Miletus met ZN ook een groot synergievoordeel Door het samengaan van activiteiten bevordert straks één partij vanuit de zorgverzekeraars, namelijk ZN, het inzichtelijk maken van kwaliteitsinformatie. Volgens de betrokken partijen is dit een wenselijke ontwikkeling, omdat er steeds meer landelijke afspraken komen over patiëntervaringen en door de patiënt gerapporteerde uitkomsten, bijvoorbeeld door het geven van transparantie in kwaliteitsregistraties.

Afscheid directeur Stichting Miletus

Nu het patiëntervaringsonderzoek van Stichting Miletus wordt ingebed in de ZN-organisatie, benut directeur Caroline van Weert deze gelegenheid om zich weer te gaan richten op verbetermanagement vanuit het perspectief van de patiënt, coaching en mediation. ZN en Stichting Miletus bedanken Caroline voor alle inzet de afgelopen 10 jaar en wensen haar veel succes en geluk in de toekomst.

Meer informatie over het Programma Kwaliteit is te vinden op www.zn.nl. Klik voor hier voor meer achtergrondinformatie over de integratie van Stichting Miletus.